باب الحوائج
بابُ الحَوائِج، هغه څوک چې هغه سره توسل کول د اړتیاوو د پوره کیدو سبب کیږي (د حاجتونو دروازه). باب الحوائج د امام کاظم(ع)، حضرت عباس(ع) او علي اصغر(ع) له لقبونو څخه دی ځکه چې ځینې شیعه په دې باور دي چې دغو دریو کسانو سره توسل کول د حاجتونو د پوره کیدو سبب کیږي.
باب الحوائج د چا لقب دی؟
باب الحوائج د شیعه عمومی کلتور کې د اووم امام موسی بن جعفر(ع)[۱] د عباس بن علی(ع) د کربلا د پیښې له شهیدانو[۲] او د علی اصغر(ع) چې د کربلا په پیښه کې د امام حسین(ع) وړوکی زوی و او شهید شو[۳] د دې دریو کسانو لپاره دا لقب کارول کېږي. محمد علي اُردوبادي(وفات ۱۳۸۰هـ ش) د ابی الفضل العباس د ژوند په کتاب کې د حضرت عباس(ع) په اړه د دې لقب د شهرت یادونه کړې ده.[۴] مجتبی تهراني چې یو شیعه مجتهد دی، له دې دریو تنو پرته د امام حسین(ع) لور رقیه هم د باب الحوائج په نوم یاده کړې ده.[۵] باب الحوائج د اړتیاوو د دروازې په معنا دی او په مجازي ډول هغه درګاه ته وايي چې اړتیاوې پکې پوره کیږي.[۶]
امام کاظم(ع) ته ولې باب الحوائج لقب ورکړل شو؟
د شیعو د اووم امام لپاره د باب الحویج لقب کارول حدیثي سرچینه نه لري. ابن شهر آشوب (وفات ۵۸۸هـ) په کتاب مناقب آل ابی طالب امام کاظم(ع) په بغداد کې د قریشو په مقبره کې له ښخیدو وروسته د «باب تیین» په نامه یوه دروازه وه چې نامه یې د «باب الحوائج» په دروازې بدله شوه. [یادداشت ۱][۷][یادداشت ۲] همدارنګه د ابن حجر هیتمي( وفات ۹۷۴ هـ ق ) چې د اهل سنتو له عالمانو څخه دی، په وینا: د امام کاظم علیه السلام د عراق په خلکو کې د «باب قضاء الحوائج عندالله» په نامه مشهور و. یعنی د خدای په نزد د اړتیاوو د پوره کولو دروازه،[۸] شبلنجی هم چې له شافعي عالمانو دی د امام کاظم(ع) د باب الحوائج لقب سره مشهوریدل له دې سببه ګڼي د هغه چا حاجتونه به دلته پوره کیدل چې چا ورسره توسل وکړې[۹] د دایرة المعارف تشیع کتاب له مخې شیعه او سنیان دواړه د خپلو حاجتونو د پوره کیدو لپاره د امام کاظم(ع) مقبرې ته ورځي او ورسره توسل کوي.[۱۰]
فوټ نوټ
- ↑ دهخدا، لغت‌نامه، ذیل کلمه «باب الحوائج».
- ↑ دهخدا، لغت‌نامه، ذیل کلمه «باب‌الحوائج».
- ↑ محدثی، فرهنگ عاشورا، ۱۳۸۸ش، ص۳۴۸.
- ↑ اردوبادی، حیاة ابی‌الفضل العباس، ۱۴۳۶ق، ص۱۳۳.
- ↑ ذکر توسل حضرت رقیه(س)، مؤسسه پژوهشی فرهنگی مصابیح الهدی.
- ↑ انوری، فرهنگ سخن، ۱۳۹۰ش، ص۷۰۵.
- ↑ ابن‌شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، ۱۳۷۶ق، ج۳، ص۴۳۸.
- ↑ ابن‌حَجَر هَیْتَمی، الصواعق المحرقة، مکتبة القاهرة، ص۲۰۳.
- ↑ شَبلَنجی، نور الابصار، الشریف الرضی، ص۳۳۱.
- ↑ شهیدی، «باب‌الحوائج»، ص۱۱.
سرچينې
- ابن‌حجر هیتمی، الصواعق المحرقة فی الرد علی اهل البدع و الزندقة، مکتبة القاهرة، بی‌تا.
- ابن‌شهرآشوب، محمد بن علی، مناقب آل ابی‌طالب، نجف، مطبعة الحیدریه، ۱۳۷۶ق.
- اردوبادی، محمدعلی، حیاة ابی‌الفضل العباس، در موسوعة العلامة الاوردبادی، دار الکفیل، کربلا، ۱۴۳۶ق.
- انوری، حسن، فرهنگ بزرگ سخن، تهران، انتشارات سخن، ۱۳۹۰ش.
- دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه.
- شبلنجی، مؤمن بن حسن، نور الابصار فی مناقب آل بیت النبی المختار صلی الله علیه و آله و سلم، قم، الشریف الرضی، بی‌تا.
- شهیدی، عبدالحسین، «باب‌الحوائج»، در دایرة المعارف تشیع، ج۳، تهران، انتشارات حکمت، ۱۳۹۰ش.
- محدثی، جواد، فرهنگ عاشورا، قم، نشر معروف، ۱۳۸۸ش.
- ذکر توسل حضرت رقیه(س)، مؤسسه پژوهشی فرهنگی مصابیح الهدی.