مسوده:رسالة الاهوازیه

رسالة الاهوازیه

نور نومونه	د امام صادق(ع) نجاشي ته لیک
څخه صادر شوی	امام صادق(ع)
مخاطب	نجاشي
موضوع	هغه لاره چې چارواکي له خلکو سره چلند کوي او د شیعه ګانو حقونه بیانوي
د صدور زمینه	د نجاشي پوښتنې ته ځواب
شیعه سرچینې	وسائل الشیعه • کشف الریبه • بحار الانوار
ځانګړتیاوې	د اهل بیتو(ع) پیروي • د عامه شتمنیو په مصرف کې احتیاط • د تجسس اوڅارنې څخه ډډه کول • د باور وړ خلکو غوره کول • د خپلو ماتحتانو او مراجعینو په وړاندې زغم
اړوند	عثمان بن حنیف ته د امام علی(ع) لیک • ااشعث بن قیس ته د امام علي(ع) لیک • شریح قاضي ته د امام علي(ع) لیک • سهل بن حنیف ته د امام علی(ع) لیک

رسالة الاهوازیه یا د امام صادق(ع) نجاشی ته لیک، یو داسې لیک دی چې امام صادق(ع) ته منسوب دی چې عبدالله بن نجاشي، چې د اهواز حاکم و هغه ته یې لیکلی دی چې په کې مسئولانو ته دا سپارښتنه شوی چې خلکو سره څه رنګ چلند وکړي او کارمندان څنګه وټاکي. د دې لیک یوه برخه د مومنانو حقونو سره خاص ده.

د لیک بشپړ متن لومړی د ابن زُهره (وفات ۵۸ ق) او بیا شهید ثاني لخوا نقل شوی، او له دې لارې دا نورو سرچینو ته ننوتلی دی. ځینو پوهانو د لیک د ځینو برخو په اصالت شک کړی دی، په شمول د شیعه حقونو پورې اړوند مواد، د امام حسین(ع) مکاشفه، او د امام علی(ع) شیطان سره په خبرو اترو کې، او اټکل یې کړی چې دا برخې وروسته متن ته اضافه شوي دي.

د دې رسالې کې ډیر تفسیرونه او ژباړې لیکل شوي دي، او د هغې لاس لیکلي نسخې د ایران او ځینو نورو هیوادونو په کتابتونونو کې ساتل کیږي.

د الکافي او تهذیب الاحکام په څیر سرچینو کې هم ورته محتوا سره یو لنډ لیک نقل شوی دی، چې د الاهوازیه رسالې څخه په جوړښت کې توپیر لري.

پيژندګلو او مقام

د اهوازیه رساله، امام صادق(ع) ته منسوب یو لیک دی چې د اهواز واکمن عبدالله بن نجاشي د لیک په ځواب کې لیکل شوی دی. دا لیک د نجاشي د انفرادي او ټولنیز ژوند د طرزالعمل، د زکات د مصرف کولو د څرنګوالي، او د استازو د ټاکلو د معیارونو په اړه د غوښتنو ځواب ورکوي. د لیک یوه برخه د مومنانو د حقونو درناوي سره خاص شوې ده، او په متن کې یې د توبه سوره په ۳۴ آیت او د نور سوره په ۱۹ آیت، او همدارنګه په ۱۳ روایتونو سره دلیل راوړی شوی دی.

د څلورمې پیړۍ د تاریخ لیکونکي احمد بن علي نجاشي په وینا، عبدالله بن نجاشي د هغه نهم نیکه و. آغا بزرګ تهراني هم هغه له زیدیانو څخه ښودلی دی چې بیا دولس امامي شیعه مذهب ته اوښتی دی.

د لیک محتوا

د امام صادق(ع) لیک چې عبدالله بن نجاشي ته یې لیږلی ډیر اخلاقي او مدیریتي ټکي لري، په شمول د:

• اهل بیتو(ع) سره اړیکه او د هغوي اطاعت
• ګناهونه نه کول او د تقوا او الهي حدودو مراعات کول
• د شیعیانو اړتیاوې پوره کول
• اړمنو او ګاونډیانو سره مرسته ورکول او ورته ډوډۍ ورکول
• د لاس لاندې کسانو او مراجعه کوونکو سره نرمۍ سره چلند
• چغل خورو او بدګویانو سره له ملګرتیا ډډه کول
• د مهمو پوسټونو لپاره د باور وړ او صادق خلک ټاکل
• د بیت المال په مصرف کې احتیاط کول
• زهد او د شتمنۍ له ذخیره کولو څخه ډډه کول
• له تجسس او عیب موندلو څخه ډډه کول
• د ظلم، زیاتي او وینې تویولو څخه ډډه کول
• د شیعه ګانو له سپکاوي څخه ډډه کول
• مجادله نه کول
• د شیعه ګانو نه شرمول
• د شیعه ګانو خوشحالول
• د مشورې ګټې.

د لیک سرچینې

احمد بن علي نجاشي، چې یو شیعه عالم دی، لومړنی کس ګڼل کیږي چې دا لیک یې یاد کړ. ځینې په دې باور دي چې ابن زهره، چې په شپږمه پیړۍ کې یو شیعه عالم و، لومړی کس و چې د لیک بشپړ متن یې په خپل کتاب «الاربعون حدیثا فی حقوق الاخوان» کې بیان کړ او له هغه وروسته، شهید ثاني دا په خپل کتاب کشف الریبه کې راوړی دی. د لیک متن په دې توګه نورو اثارو ته، لکه وسائل الشیعه او بحار الانوار، ته داخل شوی دی. د دې روایتونو عام راویان ابن قولویه قمي، سعد بن عبدالله اشعري، احمد بن محمد بن عیسی اشعري، او محمد بن عیسی اشعري شامل دي.

د صفوي دورې په زمانه کې دا ليک د رسالت الاهوازیة په نامه يادېده او د سید هاشم بحراني په منابعو لکه حلية الابرار او مدينة المعاجز کې په همدې عنوان ياد شوی دی.

همدارنګه عبدالله بن نجاش ته د امام صادق(ع) یو لنډ لیک هم په الکافي او تهذیب الاحکام کې نقل شوی دی چې ځینو دا متن رسالة الاهوازیه ګڼلې ده. که څه هم سره توپیر لري.

د لیک د ځینو برخو د منسوبولو په اړه شکونه

د شیعه عالم داداش نژاد په وینا، د لیک د ځینو برخو د اصالت او صداقت په اړه شکونه شتون لري:

• د شیعه د حقونو برخه: دا برخه په جوړښتي ډول د لیک د نورو برخو سره مطابقت نلري او کیدی شي وروسته په متن کې اضافه شوې وي، ځکه چې د اهواز د واکمن پوښتنې د ټولو خلکو سره د چلند په اړه وې، نه یوازې د شیعه ګانو.
• د مکاشفې او د خبرو اترو برخې: هغه برخې چې د امام حسین(ع) مکاشفې او د امام علي(ع) شیطان سره د خبرو اترو په اړه دي، په تاریخي سرچینو لکه طبقات ابن سعد، د بلاذري انصاب الاشراف، تاریخ طبري، او د مسعودي مروج الذهب کې نه دي ذکر شوي. ځینو عالمانو دا اټکل کړی چې کیدی شي دا برخې په شپږمه پیړۍ کې د صوفیانو لخوا متن ته اضافه کړی شوي وي.
• د خوزیانو په اړه عبارت: «إِنَّ اَلْإِیمَانَ لاَ یثْبُتُ فِی قَلْبِ یهُودِیٍّ وَ لاَ خُوزِیٍّ أَبَداً» دا عبارت امام علي(ع) ته منسوب شوی او د خوزیانو(د خوزستان د خلکو یوه ډله) غندنه کوي؛ پداسې حال کې چې خوزیان دومره مشهور نه وو چې د امام علي(ع) په وخت کې وغندل شي. په هرصورت، ځینو علماوو دا عبارت په داسې ډول تفسیر کړی چې خوزیان د کافرانو یوه ډله وه یا د خوزستان څخه معتزلین وو، نه د خوزستان ټول خلک.

تفسیرونه، ژباړې، او خطي نسخې

په رسالة الاهوازیه باندې تفسیرونه او ژباړې لیکل شوي دي. سيد نعمت الله جزائري په انوارالنعمانیة کې د هغې په ځينو برخو باندې بحث کړى دى او محمود غريفي په خپل کتاب الرسالة البهية في سيرة الحاكم مع الرعية (رسالة الامام الصادق إلى والي الأهواز) کې د هغه بشپړ متن تشریح کړی دی. اغا بزرګ تهراني منهج الیقین د رسالة الاهوازیه شرحه ګڼلې ده؛ خو شیعه نسخه پوه، علی صدرایي خویي په دې باور دی چې منهج الیقین شیعه یانو ته د امام صادق(ع) د سپارښتنې شرحه ده.

د دې فارسي ژباړې هم موجودې دي؛ لکه د علامه مجلسي یوه رساله او د حسن لاهیجي(مړینه ۱۱۲۱ ق) له خوا په فارسۍ کې.

د اهوازيه د پيغام ګڼ شمېر لاس لیکلی نسخې د ايران او ځينو نورو هېوادونو په کتابتونونو کې ساتل کېږي. په دې کې د ۵۵۴ ق او ۱۰۲۱ ق کلونو نسخې هم شاملې دي.

متن

د رسالة الاهوازیه متن عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سُلَیْمَانَ النَّوْفَلِیِّ قَالَ: کُنْتُ عِنْدَ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الصَّادِقِ ع فَإِذَا بِمَوْلًى لِعَبْدِ اللَّهِ النَّجَاشِیِّ قَدْ وَرَدَ عَلَیْهِ فَسَلَّمَ وَ أَوْصَلَ إِلَیْهِ کِتَابَهُ فَفَضَّهُ وَ قَرَأَهُ فَإِذَا أَوَّلُ سَطْرٍ فِیهِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ أَطَالَ اللَّهُ تَعَالَى بَقَاءَ سَیِّدِی وَ جَعَلَنِی مِنْ کُلِّ سُوءٍ فَدَاهُ وَ لَا أَرَانِی فِیهِ مَکْرُوهاً فَإِنَّهُ وَلِیُّ ذَلِکَ وَ الْقَادِرُ عَلَیْهِ وَ اعْلَمْ سَیِّدِی وَ مَوْلَایَ أَنِّی بُلِیتُ بِوِلَایَةِ الْأَهْوَازِ فَإِنْ رَأَى سَیِّدِی أَنْ یَحُدَّ لِیَ حَدّاً أَوْ یُمَثِّلَ لِی مِثَالًا لِأَسْتَدِلَّ بِهِ عَلَى مَا یُقَرِّبُنِی إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ إِلَى رَسُولِهِ وَ یُلَخِّصَ فِی کِتَابِهِ مَا یَرَى لِیَ الْعَمَلَ بِهِ وَ فِیمَا تبدله [أَبْذُلُهُ‏] وَ ابتدله [أَبْتَذِلُهُ‏] وَ أَیْنَ أَضَعُ زَکَاتِی وَ فِیمَنْ أَصْرِفُهَا وَ بِمَنْ آنَسُ وَ إِلَى مَنْ أَسْتَرِیحُ وَ بِمَنْ أَثِقُ وَ آمَنُ وَ أَلْجَأُ إِلَیْهِ فِی سِرِّی فَعَسَى اللَّهُ أَنْ یُخَلِّصَنِی بِهِدَایَتِکَ وَ دَلَالَتِکَ فَإِنَّکَ حُجَّةُ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ وَ أَمِینُهُ فِی بِلَادِهِ وَ لَا زَالَتْ نِعْمَتُهُ عَلَیْکَ کَذَا بِخَطِّهِ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سُلَیْمَانَ فَأَجَابَهُ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (ع) بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ جَامَلَکَ (حاطَک)اللَّهُ بِصُنْعِهِ وَ لَطَفَ بِمَنِّهِ وَ کَلَأَکَ بِرِعَایَتِهِ فَإِنَّهُ وَلِیُّ ذَلِکَ أَمَّا بَعْدُ فَقَدْ جَاءَنِی رَسُولُکَ بِکِتَابِکَ فَقَرَأْتُهُ وَ فَهِمْتُ مَا فِیهِ وَ جَمِیعَ مَا ذَکَرْتَهُ وَ سَأَلْتَ عَنْهُ وَ زَعَمْتَ أَنَّکَ بُلِیتَ بِوِلَایَةِ الْأَهْوَازِ فَسَرَّنِی ذَلِکَ وَ سَاءَنِی وَ سَأُخْبِرُکَ بِمَا سَاءَنِی مِنْ ذَلِکَ وَ مَا سَرَّنِی إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى فَأَمَّا سُرُورِی بِوِلَایَتِکَ فَقُلْتُ عَسَى اللَّهُ أَنْ یُغِیثَ اللَّهُ بِکَ مَلْهُوفاً مِنْ أَوْلِیَاءِ آلِ مُحَمَّدٍ ص وَ یُعِزَّ بِکَ ذَلِیلَهُمْ وَ یَکْسُوَ بِکَ عَارِیَهُمْ وَ یُقَوِّی بِکَ ضَعِیفَهُمْ وَ یُطْفِئَ بِکَ نَارَ الْمُخَالِفِینَ عَنْهُمْ وَ أَمَّا [الَّذِی‏] سَاءَنِی مِنْ ذَلِکَ فَإِنَّ أَدْنَى مَا أَخَافُ عَلَیْکَ أَنْ تَعْثُرَ بِوَلِیٍّ لَنَا فَلَا تَشَمَّ رَائِحَةَ حَظِیرَةِ الْقُدْسِ فَإِنِّی مُلَخِّصٌ لَکَ جَمِیعَ مَا سَأَلْتَ عَنْهُ إِنْ أَنْتَ عَمِلْتَ بِهِ وَ لَمْ تُجَاوِزْهُ رَجَوْتُ أَنْ تَسْلَمَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَخْبَرَنِی یَا عَبْدَ اللَّهِ أَبِی عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ (ع) عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص أَنَّهُ قَالَ: مَنِ اسْتَشَارَهُ أَخُوهُ الْمُؤْمِنُ فَلَمْ یَمْحَضْهُ النَّصِیحَةَ سَلَبَهُ اللَّهُ لُبَّهُ وَ اعْلَمْ أَنِّی سَأُشِیرُ عَلَیْکَ بِرَأْیٍ إِنْ أَنْتَ عَمِلْتَ بِهِ تَخَلَّصْتَ مِمَّا أَنْتَ مُتَخَوِّفُهُ وَ اعْلَمْ أَنَّ خَلَاصَکَ وَ نَجَاتَکَ مِنْ حَقْنِ الدِّمَاءِ [فِی حَقْنِ الدُّنْیَا] وَ کَفِّ الْأَذَى عَنْ أَوْلِیَاءِ اللَّهِ وَ الرِّفْقِ بِالرَّعِیَّةِ وَ التَّأَنِّی وَ حُسْنِ الْمُعَاشَرَةِ مَعَ لِینٍ فِی غَیْرِ ضَعْفٍ وَ شِدَّةٍ مِنْ غَیْرِ أنف [عُنْفٍ‏] وَ مُدَارَاةِ صَاحِبِکَ وَ مَنْ یَرِدُ عَلَیْکَ مِنْ رُسُلِهِ وَ ارْتُقْ فَتْقَ رَعِیَّتِکَ بِأَنْ تُوقِفَهُمْ عَلَى مَا وَافَقَ الْحَقَّ وَ الْعَدْلَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى وَ إِیَّاکَ وَ السُّعَاةَ وَ أَهْلَ النَّمَائِمِ فَلَا یَلْتَزِقَنَّ مِنْهُمْ بِکَ أَحَداً وَ لَا یَرَاکَ اللَّهُ یَوْماً وَ لَیْلَةً وَ أَنْتَ تَقْبَلُ مِنْهُمْ صَرْفاً وَ لَا عَدْلًا فَیَسْخَطَ اللَّهُ عَلَیْکَ وَ یَهْتِکَ سِتْرَکَ وَ احْذَرْ مَکْرَ خُوزِ الْأَهْوَازِ فَإِنَّ أَبِی أَخْبَرَنِی عَنْ آبَائِهِ عَنْ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ (ع) أَنَّهُ قَالَ: إِنَّ الْإِیمَانَ لَا یَثْبُتُ فِی قَلْبِ یَهُودِیٍّ وَ لَا خُوزِیٍّ أَبَداً فَأَمَّا مَنْ تَأْنَسُ بِهِ وَ تَسْتَرِیحُ إِلَیْهِ وَ تَلْجَأُ أُمُورَکَ إِلَیْهِ فَذَلِکَ الرَّجُلُ الْمُسْتَبْصِرُ الْأَمِینُ الْمُوَافِقُ لَکَ عَلَى دِینِکَ وَ مَیِّزْ أَعْوَانَکَ وَ جَرِّبِ الْفَرِیقَیْنِ فَإِنْ رَأَیْتَ هُنَالِکَ رُشْداً فَشَأْنَکَ وَ إِیَّاهُ وَ إِیَّاکَ أَنْ تُعْطِیَ دِرْهَماً أَوْ تَخْلَعَ ثَوْباً أَوْ تَحْمِلَ عَلَى دَابَّةٍ فِی غَیْرِ ذَاتِ اللَّهِ لِشَاعِرٍ أَوْ مُضْحِکٍ أَوْ مُمْتَزِحٍ إِلَّا أَعْطَیْتَ مِثْلَهُ فِی ذَاتِ اللَّهِ وَ لْیَکُنْ جَوَائِزُکَ وَ عَطَایَاکَ وَ خِلَعُکَ لِلْقُوَّادِ وَ الرُّسُلِ وَ الْأَحْفَادِ وَ أَصْحَابِ الرَّسَائِلِ وَ أَصْحَابِ الشُّرَطِ وَ الْأَخْمَاسِ وَ مَا أَرَدْتَ أَنْ تَصْرِفَهُ فِی وُجُوهِ الْبِرِّ وَ النَّجَاحِ وَ الْعِتْقِ وَ الصَّدَقَةِ وَ الْحَجِّ وَ الْمَشْرَبِ وَ الْکِسْوَةِ الَّتِی تُصَلِّی فِیهَا وَ تَصِلُ بِهَا وَ الْهَدِیَّةِ الَّتِی تُهْدِیهَا إِلَى اللَّهِ تَعَالَى عَزَّ وَ جَلَّ وَ إِلَى رَسُولِهِ ص مِنْ أَطْیَبِ کَسْبِکَ یَا عَبْدَ اللَّهِ اجْهَدْ أَنْ لَا تَکْنِزَ ذَهَباً وَ لَا فِضَّةً فَتَکُونَ مِنْ أَهْلِ هَذِهِ الْآیَةِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى الَّذِینَ یَکْنِزُونَ الذَّهَبَ وَ الْفِضَّةَ وَ لا یُنْفِقُونَها فِی سَبِیلِ اللَّهِ وَ لَا تَسْتَصْغِرَنَّ مِنْ حُلْوٍ أَوْ فَضْلِ طَعَامٍ تَصْرِفُهُ فِی بُطُونٍ خَالِیَةٍ یُسَکِّنُ بِهَا غَضَبَ اللَّهِ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى وَ اعْلَمْ أَنِّی سَمِعْتُ أَبِی یُحَدِّثُ عَنْ آبَائِهِ عَنْ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ ع أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِیَّ یَقُولُ لِأَصْحَابِهِ یَوْماً مَا آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِرِ مَنْ بَاتَ شَبْعَانَ وَ جَارُهُ جَائِعٌ فَقُلْنَا هَلَکْنَا یَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ مِنْ فَضْلِ طَعَامِکُمْ وَ مِنْ فَضْلِ تَمْرِکُمْ وَ رِزْقِکُمْ وَ خَلَقِکُمْ وَ خِرَقِکُمْ تُطْفِئُونَ بِهَا غَضَبَ الرَّبِّ وَ سَأُنَبِّئُکَ بِهَوَانِ الدُّنْیَا وَ هَوَانِ شَرَفِهَا عَلَى مَا مَضَى مِنَ السَّلَفِ وَ التَّابِعِینَ فَقَدْ حَدَّثَنِی مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ ع قَالَ لَمَّا تَجَهَّزْ الْحُسَیْنُ ع إِلَى الْکُوفَةِ أَتَاهُ ابْنُ عَبَّاسٍ فَنَاشَدَهُ اللَّهَ وَ الرَّحِمَ أَنْ یَکُونَ هُوَ الْمَقْتُولُ بِالطَّفِّ فَقَالَ [أَنَا أَعْرَفُ‏] بِمَصْرَعِی مِنْکَ وَ مَا وُکْدِی مِنْ الدُّنْیَا إِلَّا فِرَاقَهَا أَ لَا أُخْبِرُکَ یَا ابْنَ عَبَّاسٍ بِحَدِیثِ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ وَ الدُّنْیَا فَقَالَ لَهُ بَلَى لَعَمْرِی إِنِّی لَأُحِبُّ أَنْ تُحَدِّثَنِی بِأَمْرِهَا فَقَالَ أَبِی قَالَ عَلِیُّ بْنُ الْحُسَیْنِ(ع) سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ یَقُولُ حَدَّثَنِی أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ(ع) قَالَ إِنِّی کُنْتُ بِفَدَکَ فِی بَعْضِ حِیطَانِهَا وَ قَدْ صَارَتْ لِفَاطِمَةَ(ع) قَالَ فَإِذَا أَنَا بِامْرَأَةٍ قَدْ قَحَمَتْ عَلَیَّ وَ فِی یَدِی مِسْحَاةٌ وَ أَنَا أَعْمَلُ بِهَا فَلَمَّا نَظَرْتُ إِلَیْهَا طَارَ قَلْبِی مِمَّا تَدَاخَلَنِی مِنْ جَمَالِهَا فَشَبَّهْتُهَا بِبُثَیْنَةَ بِنْتِ عَامِرٍ الْجُمَحِیِّ وَ کَانَتْ مِنْ أَجْمَلِ نِسَاءِ قُرَیْشٍ فَقَالَتْ یَا ابْنَ أَبِی طَالِبٍ هَلْ لَکَ أَنْ تَتَزَوَّجَ بِی فَأُغْنِیَکَ عَنْ هَذِهِ الْمِسْحَاةِ وَ أَدُلَّکَ عَلَى خَزَائِنِ الْأَرْضِ فَیَکُونَ لَکَ الْمُلْکُ مَا بَقِیتَ وَ لِعَقِبِکَ مِنْ بَعْدِکَ فَقَالَ لَهَا عَلِیٌّ (ع) مَنْ أَنْتَ حَتَّى أَخْطُبَکَ مِنْ أَهْلِکَ فَقَالَتْ أَنَا الدُّنْیَا قَالَ لَهَا فَارْجِعِی وَ اطْلُبِی زَوْجاً غَیْرِی وَ أَقْبَلْتُ عَلَى مِسْحَاتِی وَ أَنْشَأَتُ أَقُولُ لَقَدْ خَابَ مَنْ غَرَّتْهُ دُنْیَا دَنِیَّةٌ وَ مَا هِیَ إِنْ غَرَّتْ قُرُوناً بِنَائِلٍ‏ أَتَتْنَا عَلَى زِیِّ الْعَزِیزِ بُثَیْنَةَ وَ زِینَتُهَا فِی مِثْلِ تِلْکَ الشَّمَائِلِ فَقُلْتُ لَهَا غُرِّی سِوَایَ فَإِنَّنِی عَزُوفٌ عَنِ الدُّنْیَا وَ لَسْتُ بِجَاهِلٍ وَ مَا أَنَا وَ الدُّنْیَا فَإِنَّ مُحَمَّداً أَحَلَّ صَرِیعاً بَیْنَ تِلْکَ الْجَنَادِلِ وَ هَیْهَاتَ أَتَتْنِی بِالْکُنُوزِ وَ رَدِّهَا وَ أَمْوَالِ قَارُونَ وَ مُلْکِ القَبَائِلِ أَ لَیْسَ جَمِیعاً لِلْفَنَاءِ مَصِیرُهَا وَ یَطْلُبُ مِنْ خُزَّانِهَا بِالطَّوَائِلِ فَغُرِّی سِوَایَ إِنَّنِی غَیْرُ رَاغِبٍ بِمَا فِیکَ مِنْ مُلْکٍ وَ عِزٍّ وَ نَائِلٍ فَقَدْ قَنِعَتْ نَفْسِی بِمَا قَدْ رُزِقْتُهُ فَشَأْنَکَ یَا دُنْیَا وَ أَهْلَ الْغَوَائِلِ فَإِنِّی أَخَافُ اللَّهَ یَوْمَ لِقَائِهِ وَ أَخْشَى عَذَاباً دَائِماً غَیْرَ زَائِلِ‏ فَخَرَجَ مِنْ الدُّنْیَا وَ لَیْسَ فِی عُنُقِهِ تَبِعَةٌ لِأَحَدٍ حَتَّى لَقِیَ اللَّهَ مَحْمُوداً غَیْرَ مَلُومٍ وَ لَا مَذْمُومٍ ثُمَّ اقْتَدَتْ بِهِ الْأَئِمَّةُ مِنْ بَعْدِهِ بِمَا قَدْ بَلَغَکُمْ لَمْ یَتَلَطَّخُوا بِشَیْءٍ مِنْ بَوَائِقِهَا عَلَیْهِمُ السَّلَامُ أَجْمَعِینَ وَ أَحْسَنَ مَثْوَاهُمْ وَ قَدْ وَجَّهْتُ إِلَیْکَ بِمَکَارِمِ الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ عَنِ الصَّادِقِ الْمُصَدَّقِ رَسُولِ اللَّهِ فَإِنْ أَنْتَ عَمِلْتَ بِمَا نَصَحْتُ لَکَ فِی کِتَابِی هَذَا ثُمَّ کَانَتْ عَلَیْکَ مِنَ الذُّنُوبِ وَ الْخَطَایَا کَمِثْلِ أَوْزَانِ الْجِبَالِ وَ أَمْوَاجِ الْبِحَارِ رَجَوْتُ اللَّهَ أَنْ یَتَجَاوَزَ عَنْکَ عَزَّ وَ جَلَّ بِقُدْرَتِهِ یَا عَبْدَاللَّهِ إِیَّاکَ أَنْ تُخِیفَ مُؤْمِناً فَإِنَّ أَبِی مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیٍّ ع حَدَّثْنِی عَنْ أَبِیهِ عَنْ جَدِّهِ عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ (ع) أَنَّهُ (ع) کَانَ یَقُولُ مَنْ نَظَرَ إِلَى مُؤْمِنٍ نَظْرَةً لِیُخِیفَهُ بِهَا أَخَافَهُ اللَّهُ یَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ وَ حَشَرَهُ اللَّهُ فِی صُورَةِ الذَّرِّ لَحْمَهُ وَ جَسَدَهُ وَ جَمِیعَ أَعْضَائِهِ حَتَّى یُورِدَهُ مَوْرِدَهُ وَ حَدَّثَنِی أَبِی عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ(ع) عَنْ رَسُولِ اللَّهِ(ص) أَنَّهُ قَالَ مَنْ أَغَاثَ لَهْفَاناً مِنَ الْمُؤْمِنِینَ أَغَاثَهُ اللَّهُ یَوْمَ لَا ظِلَّ إِلَّا ظِلُّهُ وَ آمَنَهُ یَوْمَ الْفَزَعِ الْأَکْبَرِ وَ آمَنَهُ مِنْ سُوءِ الْمُنْقَلَبِ وَ مَنْ قَضَى لِأَخِیهِ الْمُؤْمِنِ حَاجَةً قَضَى اللَّهُ لَهُ حَوَائِجَ کَثِیرَةً إِحْدَاهَا الْجَنَّةُ وَ مَنْ کَسَا أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ مِنْ عُرْیٍ کَسَاهُ اللَّهُ مِنْ سُنْدُسِ الْجَنَّةِ وَ إِسْتَبْرَقِهَا وَ حَرِیرِهَا وَ لَمْ یَزَلْ یَخُوضُ فِی رِضْوَانِ اللَّهِ مَا دَامَ عَلَى الْمَکْسُوِّ مِنْهَا سَلَکَ وَ مَنْ أَطْعَمَ أَخَاهُ مِنْ جُوعٍ أَطْعَمَهُ اللَّهُ مِنْ طَیِّبَاتِ الْجَنَّةِ وَ مَنْ سَقَاهُ مِنْ ظَمَإٍ سَقَاهُ اللَّهُ مِنَ الرَّحِیقِ الْمَخْتُومِ رَیَّهُ وَ مَنْ أَخْدَمَ أَخَاهُ أَخْدَمَهُ اللَّهُ مِنَ الْوِلْدَانِ الْمُخَلَّدِینَ وَ أَسْکَنَهُ مَعَ أَوْلِیَائِهِ الطَّاهِرِینَ وَ مَنْ حَمَلَ أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ رَحْلَهُ حَمَلَهُ اللَّهُ عَلَى نَاقَةٍ مِنْ نُوقِ الْجَنَّةِ وَ بَاهَى بِهِ عَلَى الْمَلَائِکَةِ الْمُقَرَّبِینَ یَوْمَ الْقِیَامَةِ وَ مَنْ زَوَّجَ أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ امْرَأَةً یَأْنَسُ بِهَا وَ تَشُدُّ عَضُدَهُ وَ یَسْتَرِیحُ إِلَیْهَا زَوَّجَهُ اللَّهُ مِنْ حُورِ الْعِینِ وَ آنَسَهُ بِمَنْ أَحَبَّ مِنَ الصِّدِّیقِینَ مِنْ أَهْلِ بَیْتِهِ وَ إِخْوَانِهِ وَ آنَسَهُمْ بِهِ وَ مَنْ أَعَانَ أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ عَلَى سُلْطَانٍ جَائِرٍ أَعَانَهُ اللَّهُ عَلَى إِجَازَةِ الصِّرَاطِ عِنْدَ زَلْزَلَةِ الْأَقْدَامِ وَ مَنْ زَارَ أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ إِلَى مَنْزِلِهِ لَا لِحَاجَةٍ مِنْهُ إِلَیْهِ کُتِبَ مِنْ زُوَّارِ اللَّهِ وَ کَانَ حَقِیقاً عَلَى اللَّهِ أَنْ یُکْرِمَ زَائِرَهُ یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ (ع) أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ (ص) وَ هُوَ یَقُولُ لِأَصْحَابِهِ یَوْماً مَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّهُ لَیْسَ بِمُؤْمِنٍ مَنْ آمَنَ بِلِسَانِهِ وَ لَمْ یُؤْمِنْ بِقَلْبِهِ فَلَا تَتَّبِعُوا عَثَرَاتِ الْمُؤْمِنِینَ فَإِنَّهُ مِنْ اتَّبَعَ عَثْرَةَ مُؤْمِنٍ اتَّبَعَ اللَّهُ عَثَرَاتِهِ یَوْمَ الْقِیَامَةِ وَ فَضَحَهُ فِی جَوْفِ بَیْتِهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ أَنَّهُ(ع) قَالَ أَخَذَ اللَّهُ مِیثَاقَ الْمُؤْمِنِ أَنْ لَا یُصَدَّقَ فِی مَقَالَتِهِ وَ لَا یَنْتَصِفَ فِی عَدُوِّهِ وَ عَلَى أَنْ لَا یَشْفِیَ غَیْظَهُ إِلَّا بِفَضِیحَةِ نَفْسِهِ لِأَنَّ کُلَّ مُؤْمِنٍ مُلْجَمٌ وَ ذَلِکَ لِغَایَةٍ قَصِیرَةٍ وَ رَاحَةٍ طَوِیلَةٍ أَخَذَ اللَّهُ مِیثَاقَ الْمُؤْمِنِ عَلَى أَشْیَاءَ أَیْسَرُهَا عَلَیْهِ مُؤْمِنٌ مِثْلُهُ یَقُولُ بِمَقَالَتِهِ فَیَفِیهِ وَ یَحْسُدُهُ وَ الشَّیْطَانُ یُغْوِیهِ وَ یَمْنَعُهُ وَ السُّلْطَانُ یَقْفُو أَثَرَهُ وَ یَتَبَّعُ عَثَرَاتِهِ وَ کَافِرٌ بِالَّذِی هُوَ مُؤْمِنٍ یَرَى سَفْکَ دَمِهِ دِیناً وَ إِبَاحَةَ حَرِیمِهِ غُنْماً فَمَا بَقَاءُ الْمُؤْمِنِ بَعْدَ هَذَا یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی ع عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ(ع) عَنِ النَّبِیِّ (ص) قَالَ نَزَلَ جَبْرَئِیلُ(ع) فَقَالَ یَا مُحَمَّدُ (ص) إِنَّ اللَّهَ یَقْرَأُ عَلَیْکَ السَّلَامَ وَ یَقُولُ اشْتَقَقْتُ لِلْمُؤْمِنِ اسْماً مِنْ أَسْمَائِی سَمَّیْتُهُ مُؤْمِناً فَالْمُؤْمِنُ مِنِّی وَ أَنَا مِنْهُ مَنِ اسْتَهَانَ بِمُؤْمِنٍ فَقَدْ اسْتَقْبَلَنِی بِالْمُحَارَبَةِ یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی(ع) عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ(ع) عَنِ النَّبِیِّ (ص) أَنَّهُ قَالَ یَوْماً یَا عَلِیُّ لَا تُنَاظِرْ رَجُلًا حَتَّى تَنْظُرَ فِی سَرِیرَتِهِ فَإِنْ کَانَتْ سَرِیرَتُهُ حَسَنَةً فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ لَمْ یَکُنْ لِیَخْذُلَ وَلِیَّهُ وَ إِنْ کَانَتْ سَرِیرَتُهُ رَدِیَّةً فَقَدْ یَکْفِیهِ مَسَاوِئُهُ فَلَوْ جَهَدْتَ أَنْ تَعْمَلَ بِهِ أَکْثَرَ مِمَّا عَمِلَهُ مِنْ مَعَاصِی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَا قَدَرْتَ عَلَیْهِ یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی ع عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ (ع) عَنِ النَّبِیِّ (ص) أَنَّهُ قَالَ أَدْنَى الْکُفْرِ أَنْ یَسْمَعَ الرَّجُلُ عَنْ أَخِیهِ الْکَلِمَةَ لِیَحْفَظَهَا عَلَیْهِ یُرِیدُ أَنْ یَفْضَحَهُ بِهَا أُولئِکَ لا خَلاقَ لَهُمْ یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی ع عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ (ع) أَنَّهُ قَالَ مَنْ قَالَ فِی مُؤْمِنٍ مَا رَأَتْ عَیْنَاهُ وَ سَمِعَتْ أُذُنَاهُ مَا یَشِینُهُ وَ یَهْدِمُ مُرُوَّتَهُ فَهُوَ مِنَ الَّذِینَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِنَّ الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفاحِشَةَ فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ یَا عَبْدَ اللَّهِ وَ حَدَّثَنِی أَبِی عَنْ آبَائِهِ ع عَنْ عَلِیٍّ(ع) أَنَّهُ قَالَ مَنْ رَوَى عَنْ أَخِیهِ الْمُؤْمِنِ رِوَایَةً یُرِیدُ بِهَا أَنْ یَهْدِمَ مُرُوَّتَهُ وَ ثَلْبَهُ أَوْقَبَهُ [أَوْبَقَهُ‏] اللَّهِ تَعَالَى بِخَطِیئَتِهِ حَتَّى یَأْتِیَ بِمَخْرَجٍ مِمَّا قَالَ وَ لَنْ یَأْتِیَ بِالْمَخْرَجِ مِنْهُ أَبَداً وَ مَنْ أَدْخَلَ عَلَى أَخِیهِ الْمُؤْمِنِ سُرُوراً فَقَدْ أَدْخَلَ عَلَى أَهْلِ الْبَیْتِ سُرُوراً وَ مَنْ أَدْخَلَ عَلَى أَهْلِ الْبَیْتِ سُرُوراً فَقَدْ أَدْخَلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ سُرُوراً وَ مَنْ أَدْخَلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ص سُرُوراً فَقَدْ سَرَّ اللَّهَ وَ مَنْ سَرَّ اللَّهَ فَحَقِیقٌ عَلَیْهِ أَنْ یُدْخِلَهُ الْجَنَّةَ ثُمَّ إِنِّی أُوصِیکَ بِتَقْوَى اللَّهِ وَ إِیثَارِ طَاعَتِهِ وَ الِاعْتِصَامِ بِحَبْلِهِ فَإِنَّهُ مَنِ اعْتَصَمَ بِحَبْلِ اللَّهِ فَقَدْ هُدِیَ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ فَاتَّقِ اللَّهَ وَ لَا تُؤْثِرْ أَحَداً عَلَى رِضَاهُ وَ هَوَاهُ فَإِنَّهُ وَصِیَّةُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَى خَلْقِهِ لَا یَقْبَلُ مِنْهُمْ غَیْرَهَا وَ لَا یُعَظِّمُ سِوَاهَا وَ اعْلَمْ أَنَّ الْخَلَائِقَ لَمْ یُوَکَّلُوا بِشَیْءٍ أَعْظَمَ مِنَ التَّقْوَى فَإِنَّهُ وَصِیَّتُنَا أَهْلَ الْبَیْتِ فَإِنِ اسْتَطَعْتَ مِنْ أَنْ لَا تَنَالَ مِنَ الدُّنْیَا شَیْئاً تُسْأَلُ عَنْهُ غَداً فَافْعَلْ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سُلَیْمَانَ فَلَمَّا وَصَلَ کِتَابُ الصَّادِقِ (ع) إِلَى النَّجَاشِیِّ نَظَرَ فِیهِ وَ قَالَ صَدَقَ واللَّهُ الَّذِی لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ وَ مَوْلَایَ فَمَا عَمِلَ أَحَدٌ بِهَذَا الْکِتَابِ إِلَّا نَجَا فَلَمْ یَزَلْ عَبْدُ اللَّهِ یَفْعَلُ بِهِ أَیَّامَ حَیَاتِهِ.