منځپانگې ته ورتلل

تورک

د wikishia لخوا
په لمانځه کې د توک حالت

تَوَرُّک چې د شیعه فقهې د لمانځه له آدابو څخه دی هغه ځانګړي ډول ناستې ته ويل کېږي چې پکې لمونځ‌کوونکی پر چپ ران ناست وي او ښۍ پښه د چپې پښې پر تلي ږدي.[۱] فقیهان دا عمل په تشهد[۲] او د دوو سجدو ترمنځ،[۳] مستحب ګڼي. البته د صاحب جواهر په نظر، دا استحباب یوازې د نارینه‌وو لپاره دی او ښځو ته نه شامليږي.[۴]

د یو روایت له مخې، امام صادق(ع) په لمانځه کې دا ډول ناسته ترسره کړه، او کله چې حَمّاد بن عیسی د دې د کراهت پوښتنه وکړه، امام یې کراهت بني اسراییلو ته منسوب کړ.[۵]

شیعه فقیه عبدالله جوادي آملي، د «اللّهمّ أمِتِ الباطل و أقمِ الحق»،[۶] روایت په استناد، تورک پر باطل د حق د غلبې یو سمبول ګڼي. د هغه په وینا، ښۍ پښه د حق او چپه پښه د باطل نښه ده.[۷]

د اهل‌سنتو ځینې مذاهب په تشهد کې افتراش (د چپې پښې د تاوولو او د ښي پښې د نېغ درولو په ډول ناسته) مستحب ګڼي.[۸] او ځینې نور یې په لومړي تشهد کې افتراش او په دوهم تشهد کې تورک مستحب بولي.[۹]

د لمانځه په قیام (ودرېدو) کې د تکیه کولو یا په یو پښه او بله پښه د بدن د وزن بدلولو په معنا تورک[۱۰] او همدارنګه پر پتونونو د لاسونو د تکیه کولو په معنا تورک په فقهي منابعو کې مکروه بلل شوي دي.[۱۱]

فوټ نوټ

  1. طباطبائی یزدی، العروة الوثقى، ۱۴۱۹ق، ټوک۲، مخ۵۷۴.
  2. محقق حلی، المعتبر فی شرح المختصر، ۱۴۰۷ق، ټوک۲، مخ۲۱۴و ۲۲۸؛ خویی، شرح عروة الوثقی، ۱۴۱۸ق، مخ ۱۷۷ و ۳۴۳.
  3. علامه حلی، تذکرة الفقهاء، ۱۴۱۴ق، ټوک۳، مخ۱۹۷.
  4. نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۲ش، ټوک۱۰، مخ۱۸۲.
  5. حر عاملی، وسائل الشیعه، مؤسسة آل البيت عليهم السلام لإحياء التراث، ټوک۱۲، مخ۱۰۷.
  6. شیخ صدوق، من لا يحضره الفقيه‌، ۱۴۱۳ق، ټوک۱، مخ۳۲۰.
  7. جوادی آملی، رازهای نماز، ۱۳۸۹ش، مخ۱۴۳.
  8. نووی، المجموع، شرح المهذب، دارالفکر، ټوک۳، مخ۴۵۰؛ محقق حلی، المعتبر فی شرح المختصر، ۱۴۰۷ق، ټوک۲، مخ۲۲۸.
  9. محقق حلی، المعتبر فی شرح المختصر، ۱۴۰۷ق، ټوک۲، مخ۲۲۸.
  10. نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۲ش، ټوک۱۱، مخ۹۱؛ شهید اول، الألفية والنفلية، ۱۴۰۸ق، مخ۱۱۴؛ طباطبایی یزدی، العروة الوثقی،۱۴۲۰ق، ټوک۳، مخ۳۸.
  11. علامه حلی، تذکرة الفقهاء، ۱۴۱۴ق، ټوک۳، مخ۲۹۸ و ۲۹۹.

سرچينې

  • شیخ صدوق، محمد بن علي، من لا یحضره الفقیه، قم، د قم د حوزې د مدرسینو ټولنې پورې تړلی د اسلامي خپرونو دفتر، ۱۴۱۳هـ ق.
  • شهید اول، محمد بن مکي، الألفیة والنفلیة، قم، مكتب الإعلام الإسلامي، ۱۴۰۸هـ ق.
  • جوادي آملي، عبدالله، رازهای نماز (د لمانځه رازونه)، څېړنه: حسین شفیعي، قم، اسراء خپرندویه، شپاړسم چاپ، ۱۳۸۹هـ ش.
  • خویي، سید ابوالقاسم، شرح عروة الوثقی (د عروة الوثقی شرح)، څېړنه: محمدرضا موسوي خلخالي، قم، توحید خپرندویه، ۱۴۱۸هـ ق / ۱۹۹۸م.
  • حر عاملي، محمد بن حسن، وسائل الشیعه، قم،مؤسسة آل البيت عليهم السلام لإحياء التراث ( د آل‌البیت علیهم‌السلام د میراث د راژوندي کولو بنسټ)، بې‌نېټې.
  • طباطبایي یزدي، سید محمدکاظم، العروة الوثقی، څېړنه: مؤسسة النشر الإسلامی، جماعة المدرسین (د اسلامي نشر بنسټ، د مدرسینو ټولنه)، لومړی چاپ، ۱۴۲۰هـ ق.
  • علامه حلي، حسن بن یوسف، تذکرة الفقهاء، قم، موسسة آل البیت علیهم السلام (د آل‌البیت علیهم‌السلام موسسه)، ۱۴۱۴هـ ق.
  • محقق حلي، جعفر بن حسن، المعتبر في شرح المختصر، قم، موسسه سيد‌الشهداء(ع) (د سیدالشهداء (ع) موسسه)، لومړی چاپ، ۱۴۰۷هـ ق.
  • نجفي، محمدحسن، جواهر الکلام، بیروت، دار إحیاء التراث العربي، اووم چاپ، ۱۳۶۲هـ ش.
  • نووي، یحیی بن شرف، المجموع شرح المهذب، بیروت، دارالفکر، بې‌نېټې.