مسوده:د مړي ترکه
| ځینې عملي او فقهي احکام |
|---|
| دا مقاله د یو فقهي مفهوم په اړه توضیحي مقاله ده او د دیني کړنو لپاره معیار نشي کیدی. د مذهبي کړنو لپاره نورو سرچینو ته مراجعه وکړئ. |
د مړي تَرَکهٔ یا د مړي ماتَرَک[۱] هغه ټولو شتمنیو، منقولو او غیر منقولو ملکیتونو، او د مړ شوي کس څخه پاتې مالي حقونو ته ویل کیږي.[۲] په ماترک کې داسې توکي هم شامل دي لکه د مړ شوي کس په نورو باندې قرضې،[۳] د خیار حقونه، د ټیلیفون لاینونه[۴] او د ونډو بازار ونډې.[۵]
د شیعه فقهې له مخې، مخکې له دې چې دا شتمنۍ د وارثانو ترمنځ ووېشل شي، د مړ شوي کس پورونه باید ورکړل شي او د هغه قانوني وصیتونه باید ترسره شي.[۶] د شیعه فقهاوو د اجماع له مخې،[۷] که مړ شوی کس پورونه یا نور حقونه ونه لري، نو د هغه شتمنۍ د مړینې وروسته سمدلاسه وارثانو ته لیږدول کیږي.[۸]
د پورونو له ورکړې مخکې د وارثانو د ملکیت په اړه د فقهاوو ترمنځ اختلاف دی؛ ځینې فقها په دې باور دي چې وارثان د پورونو او حقونو تر ورکړې پورې د تَرَکې مالکان نه ګڼل کیږي.[۹] ځینې شیعه عالمان په دې باور دي چې که د مړ شوي کس پورونه د هغه د ټولو شتمنیو څخه کم وي، وارثان د تَرَکې (شتمنۍ) مالکان کیږي.[۱۰] بله ډله په دې باور ده چې وارثان د مړ شوي کس د مړینې له شیبې څخه حتی د پورونو له ورکړې دمخه هم د ترکه مالک دي.[۱۱]
د ترکې ذکر د فقهې په بیلا بیلو بابونو کې شوی دی لکه حجر،[۱۲] د فطرې زکات،[۱۳] وصیت[۱۴] او ارث[۱۵]
فوټ نوټ
- ↑ مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامی، فرهنگ فقه، ۱۳۸۷ش، ج۶، ص۳۹۷.
- ↑ مغنیه، الفقه علی مذاهب الخمسه، ۱۳۷۴ش، ص۴۹۳.
- ↑ امام خمینی، حاشیه بر رساله ارث ملا هاشم خراسانی، ۱۳۸۵ش، ص۲۴.
- ↑ «انتقال سیم کارت متوفی»، سایت دادسو.
- ↑ «با سهام افراد فوت شده چه کنیم؟»، سایت خبری عصر ایران.
- ↑ مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامی، فرهنگ فقه، ۱۳۸۷ش، ج۲، ص۴۵۳؛ قبلهای خویی، ارث، ۱۳۸۱ش، ص۲۲.
- ↑ حسینی عاملی، مفتاح الکرامه، بیتا، ج۸، ص۸۹.
- ↑ حسینی عاملی، مفتاح الکرامه، بیتا، ج۸، ص۸۹؛ آشتیانی، کتاب القضاء، ۱۴۲۰ق، ج۱، ص۵۷۴.
- ↑ محقق اردبیلی، زبدة البیان، بیتا، ص۶۴۹.
- ↑ محقق حلی، شرایع الاسلام، ج۴، ص۸۱۶؛ میرزای قمی، جامع الشتات، بیتا، ج۲، ص۵۹۵.
- ↑ شیخ طوسی، الخلاف، ۱۴۰۹، ج۲، ص۱۴۴؛ نجفی، جواهرالکلام، ۱۳۹۴ق، ج۲۶، ص۸۴-۸۵.
- ↑ نجفی، جواهرالکلام، ۱۳۹۴ق، ج۲۶، ص۸۵؛ میرزای قمی، جامع الشتات، بیتا، ج۲، ص ۵۹۵.
- ↑ شیخ طوسی، الخلاف، ۱۴۰۹ق، ج۲، ص۱۴۴.
- ↑ شیخ انصاری، الوصایا و المواریث، ۱۴۱۵ق، ص۲۰۱.
- ↑ محقق حلی، شرایع الاسلام، ۱۴۰۹ق، ج۴، ص۸۱۶؛ مغنیه، الفقه علی مذاهب الخمسه، ۱۳۷۴ش، ص۴۹۶.
سرچينې
- آشتیانی، محمدحسن بن جعفر، کتاب القضاء، تهران، انتشارات زهیر کنگره علامه آشتیانی، ۱۴۲۵ق.
- امام خمینی، سید روحالله، تحریر الوسیله ، نجف، دارالکتب العلمیه، ۱۳۹۰ق.
- امام خمینی، سید روحالله، حاشیه بر رساله ارث ملاهاشم خراسانی، تهران، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۵ش.
- «انتقال سیم کارت متوفی»، سایت دادسو. تاریخ درج: ۲۶ شهریور۱۴۰۴ش، تاریخ بازدید: ۴ آبان ۱۴۰۴ش.
- «با سهام افراد فوت شده چه کنیم؟»، سایت خبری عصر ایران.تاریخ درج: ۱۹ شهریور ۱۴۰۰ش، تاریخ بازدید: ۴ آبان ۱۴۰۴ش.
- حسینی عاملی، سید محمدجواد، مفتاح الکرامه فی شرح قواعد العلامه، بیروت، موسس آل البیت، بې نېټې.
- شیخ انصاری مرتضی، الوصایا و المواریث، قم، الموتمر العالمی بمناسبه الذکری المئویه الثانیه، لمیلاد الشیخ الانصاری، ۱۴۱۵ق.
- شیخ طوسی، محمدبن حسن، الخلاف، قم، موسسه النشر الاسلامی، ۱۴۰۹ق.
- « قانون مدنی»، سایت مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، تاریخ بازدید: ۲۱ مهر ۱۴۰۴ش.
- قبلهای خویی، خلیل، ارث، تهران، انتسارات سمت، ۱۳۸۱ش.
- محقق اردبیلی، احمد، زبده البیان فی احکام القرآن، تهران، المکتبه المرتضویه لإحیاء الآثار الجعفریه، بې نېټې.
- محقق حلی، جعفر بن حسن، شرایع الاسلام فی مسائل الحرام و الحلال، تهران، انتشارات استقلال، ۱۴۰۹ق.
- مغنیه، محمدجواد، الفقه علی مذاهب الخمسه، تهران، موسسه الصادق، ۱۳۷۴ش.
- مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامی، فرهنگ فقه، تحت اشراف سید محمود هاشمی شاهرودی، تهران، مؤسسه دائرةالمعارف فقه اسلامی، ۱۳۸۷ش.
- میرزای قمی، ابوالقاسم بن حسن، جامع الشتات، تهران، منشورات شرکه الرضوان، بې نېټې.
- نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، تهران، دارالکتب العلمیه، ۱۳۹۴ق.
| ||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||